Banner

Energetika

«Azərbaycanda neft 60 dollardan deyil - 4 DƏFƏ UCUZ ÇIXARILIR» – HESABLAMA

«Azərbaycanda neft 60 dollardan deyil - 4 DƏFƏ UCUZ ÇIXARILIR» – HESABLAMA | FED.az
09:51 13 Noy 2019

Azərbaycanın tanınmış enerji eksperti, «Caspian Barel» resursunun rəhbəri İlham Şaban, Azərbaycan neftinin 1 barelinin maya dəyərinin guya 60 dollar olması ilə bağlı məlumatları təkzib edib.

FED.az xəbər verir ki, ekspert Azərbaycan neftinin maya dəyərinin dəqiq qiymətinin hesablamasını da təqdim edib. İlham Şaban yazır:

Eləcə də bax: "Ən bahalı hasilat Azərbaycandadır - BİR BAREL ÜÇÜN 60 DOLLAR"

Azərbaycan mətbuatında bir sıra KİV-lər Saudi Aramco şirkətinin 5% səhmlərinin açıq bazarda satılması məqsədilə investorlar üçün hazırlanmış 658 səhifəlik hesfbatına istinad edib belə bir xəbər yayıblar:

Azərbaycanda şelfdə neft hasilatının maya dəyəri bir barel üçün $60-dan çoxdur, quruda isə $49.

Və...IHS Markit şirkəti Saudi Aramco-nun hasilat qiymətlərini digər neft ölkələri ilə müqayisə edərək belə qənaətə gəlib ki, dünyada ən ucuz neft Səudiyyədədir - $17/barel.

Bu hesabat 2 gün əvvəl dərc edilib və ona cavabı SOCAR-ın iqtisadi məsələlər üzrə vitse-prezidenti Süleyman Qasımov verməliydi. Çünki Azərbaycanın 1 N-li ixrac məhsulu neftdir və onu da dünyanın ƏN BAHA başa gələn xammalı elan ediblər.

Əslində isə… Azərbaycan 2019-cu ilin 9 ayında 28,2 mln ton neft və kondensat hasil edib. Bunun 96%-dən çox hissəsi dəniz yataqlarının payına düşüb. Dənizdə hasil edilən neftin 78%-ni BP şirkəti AÇG yataqlarından çıxarıb. AÇG üzrə 3,6 milyard bareldən çox neft hasil edilib və kapital xərcləri də 36 milyard dollar olub, yəni 1 barelin maya dəyərinin kapital xərci $10. İstismar xərclərini də əlavə etsək, düz $12,5 olar. Bunun beynəlxalq bazarlara çatdırılma xərclərini də hesablasaq - maksimum $17-19 bir barel üçün (boru kəməri marşrutundan asılı olaraq).

SOCAR-ın bu yaxınlarda 2018-ci ilin yekunları ilə bağlı açıqladığı hesabatda bildirilirdi ki, onun balansında olan yataqlarda 1 ton neftin maya dəyəri 117 manat 92 qəpikdir. Yəni 1 barel üçün əmtəəlik neft $15.94.

Azərbaycan neftinin, özü də dəniz neftinin maya dəyəri 1 barel üçün $60 ətrafında olması mümükünsüzdür!

Əgər elə bir şey olsaydı, onda Neft Fonduna Azərbaycan neftinin $60-dan aşağı qiymətində mənfəət neftinin satışından gəlir daxil olmamalıydı. 2016-cı ildə neftin orta ixrac qiyməti $41,90 təşkil etmiş, 2017-ci ildə isə $52,90-a qədər yüksəlmişdi. Bu zaman Fonda gələn gəlirlər müvafiq olaraq $5,89 mlrd və $7.07 mlrd təşkol etmişdi (gəlirin təqribən 92-93%-i mənfəət neftinin satışından formalaşır).

Bəs niyə IHS Markit şirkəti belə nəticəyə gəlib ki, dənizdə və quruda hasilat real qiymətdən 3 dəfədən bahadır?

Hesabatı diqqətlə oxusaq görərik ki, IHS Markit sözügedən qiymətləri yeni layihələrə şamil edib və 2019-cu ilin I rübünün göstəriciləri üzrə hesablama apardığını qeyd edib. Azərbaycan şelfində yeni layihəmi var? Ancaq "Şahdəniz-2"ni aid etmək olar, hansı ki, 2018-ci ilin yayında istismar perioduna qədəm qoyub. Neft ekvivalenti ilə, bəli, 1000 m3 qazın maya dəyəri 60-dan çox ola bilər.

Quruya gəldikdə isə "Muradxanlı" yatağını misal çəkmək olar - keçən il Aran Oil şirkəti burada istismara başlayıb. Burada hasilat çətin çıxarılan neft tipinə aiddir. Və çox kiçik həcmdədir. Onun Azərbaycanın qurudakı digər yataqlara elə bir istisi və soyuğu yoxdur».

 

Digər xəbərlər

Banner